Buổi dọn dẹp kho bãi và chuẩn bị cơ sở vật chất của Câu lạc bộ kết thúc khi bóng chiều đã ngả dốc. Mặt trời lặn dần sau những tòa nhà cao tầng, hắt những tia nắng chiều cuối cùng xuống khoảng sân trường đại học.
Cả đám sinh viên sau mấy tiếng đồng hồ khuân vác, quét tước, lau chùi thì đứa nào đứa nấy mệt lử. Mồ hôi nhễ nhại ướt đẫm cả lưng áo, mặt mũi lem nhem bụi bẩn. Thế nhưng, tinh thần của cả bọn lại cực kỳ phấn chấn vì đống đồ đạc ngổn ngang như cái bãi chiến trường cuối cùng cũng được giải quyết êm đẹp. Đặc biệt là nhờ có “công lớn” của tao trong việc phục hồi lại đống máy móc, âm thanh hỏng hóc, giúp quỹ CLB tiết kiệm được một khoản tiền không hề nhỏ.
Nhìn mấy khuôn mặt bơ phờ đang ngồi bệt dưới hành lang thở dốc, cái tính xởi lởi, phóng khoáng trong tao tự nhiên trỗi dậy. Tao đứng thẳng dậy, vỗ tay cái đốp thật to để thu hút sự chú ý, rồi dõng dạc tuyên bố:
“Anh em hôm nay dọn dẹp vất vả quá rồi! Ra cổng trường, làm chầu trà chanh, cắn hướng dương giải nhiệt đi. Hôm nay xin mạn phép mời mọi người 1 bữa!”
Nghe đến chữ “mời”, cả đám sinh viên đang xì xụp thở bỗng rần rần sống dậy. Tiếng reo hò, huýt sáo ầm ĩ vang lên. Nhưng niềm vui chỉ lóe lên được vài giây thì đám đông bỗng khựng lại. Mọi ánh mắt rụt rè, e ngại bắt đầu đổ dồn về phía góc hành lang, nơi “Núi băng” Thu Hạ đang đứng khóa cửa phòng kho.
Theo “truyền thuyết” của CLB, Sếp phó Thu Hạ là người thường không thích “tụ tập đám đông”. Làm xong việc là cô ấy xách balo về thẳng thư viện hoặc về nhà, rất hiếm khi, hay nói đúng hơn là hầu như không bao giờ tham gia mấy cái kèo la cà quán xá vỉa hè, chém gió vô thưởng vô phạt.
Thu Hạ xoay người lại, thấy cả đám đang nhìn mình chằm chằm thì hơi nhíu mày. Cô định mở miệng từ chối theo thói quen thì ánh mắt vô tình chạm phải cái nhìn của tao. Tao không cụp mắt xuống, cũng không có vẻ gì là e dè cái uy của cô Sếp phó. Tao đút hai tay vào túi quần, hất hàm, khóe miệng nhếch lên một nụ cười tự tin, thoải mái, ra chiều chờ đợi.
Thu Hạ khẽ khựng lại một nhịp. Ánh mắt cô dao động nhẹ. Rồi, trước sự ngỡ ngàng của tất cả mọi người, cô khẽ gật đầu, giọng điệu vẫn lạnh lùng nhưng đã có sự phá lệ:
“Được. Mọi người đi đi. Nể mặt nhà tài trợ hôm nay vậy.”
Cả đám ồ lên một tiếng thích thú, sung sướng hú hét như vừa bắt được vàng, kéo nhau rồng rắn đi ra phía cổng trường.
Quán trà chanh vỉa hè quen thuộc nằm ngay gần sát cổng trường đại học bắt đầu lên đèn. Cái không khí đặc trưng của sinh viên Hà Nội ùa vào mọi ngóc ngách: ồn ào, xô bồ, dân dã.
Bọn tao ghép mấy cái bàn nhựa lại với nhau, kéo ghế nhựa xanh đỏ quây thành một vòng tròn lớn. Trên bàn nhanh chóng được bày la liệt những cốc trà chanh đá đẫm sương mát lạnh, mấy đĩa hướng dương rang muối hạt to bự chảng, và cả hai đĩa cá bò nướng thơm lừng, dai nhách.
Lúc này, cái rào cản vô hình, cái khoảng cách giữa một thằng “dân thợ bụi bặm” và đám “sinh viên mọt sách” đã hoàn toàn biến mất không để lại dấu vết. Tao tự nhiên, đĩnh đạc trở thành tâm điểm của câu chuyện.
Mấy đứa trong Câu lạc bộ của tao, vốn quanh năm suốt tháng chỉ biết cắm mặt vào giáo trình, làm tiểu luận, nay gặp một thằng lăn lộn ngoài chợ giời như tao thì tò mò ra mặt. Chúng nó thi nhau hỏi về công việc sửa điện thoại, buôn bán phụ kiện nó diễn ra như thế nào.
Tao nhấp ngụm trà chanh cho thấm giọng, rồi không giấu giếm, bắt đầu kể lại mấy cái “tai nạn nghề nghiệp” dở khóc dở cười mà tao và thằng Khánh từng trải qua.
Tao kể cái điệu bộ tưng tửng: “Bọn mày không biết đâu, làm thợ sửa điện thoại nhiều lúc như làm bác sĩ tâm lý, lại kiêm luôn cả pháp y. Có hôm, một bà thím béo ú, son phấn lòe loẹt mang cái điện thoại cục gạch rơi tõm vào bồn cầu ra bắt tao sửa. Vấn đề là bả không nói nó rơi ở đâu. Tao vừa tháo con ốc ra, một cái mùi thối um bốc lên lợm cả giọng. Bả còn ghé sát vào mũi tao hỏi hồn nhiên: ‘Cháu ngửi xem có còn mùi không, nãy cô rửa xà phòng kỹ lắm rồi’. Tao tí thì nôn thốc nôn tháo ra quầy!”
Cả đám nghe xong cười ầm lên, mấy đứa con gái ôm bụng lấy tay đập thùm thụp vào lưng đứa ngồi cạnh.
“Chưa hết,” – Tao bóc miếng cá bò nướng nhai nhóp nhép, kể tiếp – “Hôm trước nữa, có cặp tình nhân dắt tay nhau ra quán. Con bé phát hiện thằng kia cắm sừng, hai đứa lôi nhau ra trước cửa ki-ốt cãi nhau ỏm tỏi. Con bé tức quá giật cái iPhone 4s của thằng kia đập nát bét xuống vỉa hè, kính văng tung tóe. Đập xong, nó quay ngoắt sang nhìn tao, rút tờ năm trăm nghìn đập xuống mặt kính sòng phẳng: ‘Anh khôi phục lại ngay tin nhắn Zalo trong cái máy này giúp em, để em lấy bằng chứng tế sống nó!’. Thằng kia thì cứ chắp tay vái tao như tế sao bảo tao giả vờ nói hỏng hẳn rồi không sửa được đi. Tao đứng giữa cửa hàng mà đéo biết nên khôi phục hay nên đập cmn cái máy đi cho rảnh nợ!”
Lối kể chuyện duyên dáng, gãy gọn, cộng thêm cái biểu cảm gương mặt hài hước nhập tâm của tao khiến cả cái góc vỉa hè cười bò lăn bò toài. Mấy thằng con trai vỗ đùi bôm bốp, cười chảy cả nước mắt.
Giữa cái không khí ồn ào, ngặt nghẽo tiếng cười ấy, có một người vẫn giữ sự im lặng tĩnh tại.
Thu Hạ ngồi vắt chéo chân ở phía đối diện tao. Nó giữ phong thái thanh lịch, từ tốn dùng hai ngón tay thon dài tách từng hạt hướng dương đưa vào miệng. Dù không hùa theo đám đông, nhưng đôi mắt sắc sảo, đen láy cùng nụ cười mỉm của nó thì tuyệt nhiên không hề rời khỏi tao.
Nó lặng lẽ quan sát cách tao nói chuyện, cách tao vung tay mô tả tình huống, cách tao cười sảng khoái và cả cách tao chủ động gọi thêm trà chanh cho mọi người, đẩy đĩa hướng dương về phía mấy đứa ngồi xa không với tới được.
Trong mắt Thu Hạ lúc này, thằng An đã thực sự “lột xác”. Không còn cái sự tự ti, rụt rè. Không còn cái vẻ hằn học, cố gồng mình lên để chứng tỏ bản thân hay cái sự mặc cảm giai cấp như trước kia nữa. Thằng con trai đang ngồi nói cười giữa đám đông kia vô cùng đĩnh đạc, phóng khoáng và tự tin làm chủ mọi tình huống. Mọi điều tiêu cực xiềng xích tâm lý cậu, nay đã bốc hơi sạch sẽ dưới ánh mặt trời.
Khi câu chuyện tếu táo dần chùng xuống, mọi người xúm vào cắn hướng dương, Thu Hạ bất ngờ lên tiếng. Giọng cô trong vắt, nhưng lại mang theo sức nặng của một câu hỏi cực kỳ chuyên ngành, đánh thẳng vào trọng tâm:
“An này, cậu làm cửa hàng một thời gian, dòng tiền cũng gọi là có sự ổn định rồi. Thế cậu có định hướng mở rộng không? Với một mô hình cửa hàng như của cậu hiện tại, thì cậu giải quyết bài toán xoay vòng vốn như thế nào để không bị đứt gãy?”
Câu hỏi vừa buông ra, cả đám sinh viên xung quanh bỗng nhiên im bặt. Bọn nó ngơ ngác nhìn Sếp phó, rồi lại quay sang nhìn tao, chớp chớp mắt vì cái chủ đề đột nhiên bẻ lái sang mùi học thuật nặc nồng. Mấy thuật ngữ kiểu “xoay vòng vốn”, “đứt gãy” làm không khí trong quán trà chanh bỗng chốc như biến thành hội thảo kinh tế.
Nhưng tao không hề bị khớp. Khác với sự ngợp thở khi đứng trước thế giới của Long hay Bảo ngày trước, lúc này, tao cảm thấy một sự hưng phấn kỳ lạ chạy rần rật trong máu. Tao mỉm cười, hơi rướn người về phía trước, hai tay đan vào nhau đặt lên mặt bàn nhựa. Cuộc “ping-pong” trí tuệ giữa hai hệ tư tưởng chính thức bắt đầu.
“Mở rộng thì chắc chắn là có, nhưng em nghĩ chưa phải lúc này.” – Tao đáp lời, nhìn thẳng vào mắt Hạ. – “Còn bài toán xoay vòng vốn à? Như bọn em đang hoạt động thì có một câu khẩu quyết cực kỳ đơn giản: ‘Lấy mỡ nó rán nó’.”
Thu Hạ hơi nhướn mày: “Cụ thể hơn đi. Ý cậu là tái đầu tư toàn bộ lợi nhuận? Vậy cậu xử lý hàng tồn kho thế nào? Trong ngành hàng của cậu theo tôi biết thì nhập sai một lô hàng là dòng tiền của cậu sẽ chết đứng ngay lập tức.”
“Chuẩn. Ví dụ như em chạy theo trend mấy cái ốp lưng, nếu qua mùa trend 1 cái là thành rác.” – Tao gật đầu đồng tình, rồi tự tin tung chiêu: “Thế nên về mặt tồn kho, bọn em chơi chiến thuật đánh nhanh rút gọn. Không ôm hàng số lượng lớn để ăn chênh lệch vài giá. Em chỉ nhập theo hot trend từng thời điểm ngắn. Ví dụ tuần này đang rộ ốp lưng theo bộ phim gì đấy là cả team tính toán để nhập vừa đủ bán. Thấy có dấu hiệu chững lại, cái nào bắt đầu ế, là chốt nhanh không tiếc rẻ giữ lại bán lẻ nữa. Em đóng thùng, đẩy buôn lỗ vốn hoặc hòa vốn cho các đội buôn săn hàng khác. Mục đích là gì? Là để lấy lại cục tiền mặt ngay lập tức, đập vào nhập cái trend mới. Chấp nhận lỗ một mã để duy trì dòng tiền cho cả hệ thống.”
Mắt Thu Hạ sáng lên một tia bất ngờ. Cô gật gù, ngón tay gõ gõ nhẹ lên mặt bàn:
“Hi sinh lợi nhuận biên để đảm bảo tính thanh khoản. Một chiến thuật rất mạo hiểm nhưng cực kỳ sắc bén. Vậy còn Target Audience… ý tôi là, tệp khách hàng mục tiêu của cậu? Cậu định vị cửa hàng của mình ở phân khúc nào để cạnh tranh với các chuỗi lớn? Có định hướng thay đổi gì khi mở rộng không.”
Tao bật cười, với tay lấy cốc trà chanh tu một ngụm:
“Chị nói kiểu thuật ngữ chuyên môn quá em chả hiểu đâu. Bọn em không quá quan tâm đến phân khúc này nọ đâu. Khách hàng của Alo Phụ Kiện chủ yếu là sinh viên, là dân lao động. Bọn họ cần gì? Cần ba chữ: ‘Ngon – Bổ – Rẻ’. Chuỗi lớn nó bán dịch vụ, bán điều hòa mát lạnh, nhân viên cúi chào 90 độ. Còn em bán sự thực dụng, thực tế. Máy hỏng là báo giá, sửa trước mặt, lấy ngay trong 15 phút. Ốp lưng rẻ bằng một nửa các cửa hàng lớn. Các chuỗi lớn không nhặt bạc cắc, rơi sót đồng nào thì bọn em sẽ nhặt những đồng bạc cắc ấy, tích gió thành bão.”
Sự va chạm tư tưởng giữa một bên là “Kinh tế học bài bản” trên giảng đường, và một bên là “Thực chiến vỉa hè” lăn lộn mưu sinh tạo ra một loại chemistry (phản ứng hóa học) cực kỳ cuốn hút.
Thu Hạ gật gù liên tục. Những góc nhìn thực tế, thô ráp nhưng sắc bén, đi thẳng vào lõi vấn đề của tao là thứ mà những bài giảng hàn lâm của giảng viên đôi khi chưa giúp cho sinh viên hiểu hết được. Ở chiều ngược lại, tao cũng giật mình nhận ra. Hóa ra, những cái kỹ năng sinh tồn mà tao làm theo bản năng, khi được Thu Hạ khoác lên mình những cái tên học thuật, nó trở nên có hệ thống và logic lạ thường. Mấy cái lý thuyết sách vở của nó, nếu tao biết cách học và áp dụng đúng, nó sẽ giúp cửa hàng của tao bớt đi bao nhiêu rủi ro “chết ngu” vì làm ăn theo cảm tính.
Đám sinh viên xung quanh ngồi im thin thít, thỉnh thoảng rộ lên vài tiếng xì xào, tập trung ngồi nghe hai cao thủ “giao chiêu”. Chúng nó nhận ra thằng An không chỉ biết kể chuyện hài, mà những chia sẻ về việc kinh doanh của nó cũng rất đáng để lắng nghe.
Cuộc vui tàn khi đồng hồ điểm gần 9 giờ tối. Mọi người bắt đầu rục rịch đứng dậy.
Tao lôi cái ví da cũ mèm ra, rút tờ năm trăm nghìn đưa cho bà chủ quán, nhanh gọn, dứt khoát.
Thu Hạ đứng lên, đưa tay xách chiếc balo laptop. Nó nhìn tao, lên tiếng theo đúng văn hóa sòng phẳng của CLB:
“Này, hóa đơn hết bao nhiêu? Để mọi người chia ra (Campuchia). Cậu không cần phải bao hết đâu.”
Tao đút ví lại vào túi quần, mỉm cười, xua tay một cách cực kỳ đĩnh đạc:
“Thôi, hôm nay em đã nói em là nhà tài trợ. Giang hồ… à nhầm, Việt Nam nói là làm. Còn vụ chia tiền, để hôm khác mấy anh chị em mình đi rồi lại chia nhau sau.”
Tao cố tình gài một cái cớ, mở ra một đường lui cho một cuộc gặp gỡ trong tương lai. Thu Hạ nghe vậy, không tranh cãi thêm. Cô khẽ gật đầu: “Được rồi. Thôi tạm biệt mọi người. Về cẩn thận nha.”
Mọi người tản ra ai về nhà nấy. Tao nhảy lên chiếc Wave tã, đạp nổ máy, vít ga hòa vào dòng đường phố Hà Nội buổi tối lộng gió.
Gió đêm táp vào mặt mát rượi. Đang chạy xe, tao hồi tưởng lại cuộc nói chuyện “ping-pong” trí tuệ ban nãy với Thu Hạ, khóe môi bất giác mỉm cười thành tiếng.
Hóa ra, cái việc tiếp xúc với những người tài giỏi không hề đáng sợ hay khinh người như tao từng tự ti mặc cảm. Những con người tinh anh, lý trí, lạnh lùng như Thu Hạ, một khi tao vứt bỏ được cái tôi, cái sự tự ti ấy đi để đứng ngang hàng, làm bạn một cách sòng phẳng… lại thú vị và mang lại giá trị vô cùng. Một chân trời mới, nơi tri thức hàn lâm và bản lĩnh đường phố kết hợp lại với nhau, đang mở toang cánh cửa, rực rỡ chào đón tao bước vào.