Một buổi sáng Hà Nội đẹp trời đến lạ lùng. Cái nắng giòn tan, vàng ươm rải đều trên những tán cây ven đường. Bầu trời trong vắt, cao xanh vời vợi, thoang thoảng từng đợt gió mát rượi thổi thốc qua mang theo một sinh khí tươi mới.

Tao dậy sớm, vệ sinh cá nhân, vác balo lên vai rồi vít ga con Wave tã thẳng tiến đến trường đại học. Cảm giác cơ thể khoan khoái, tưng bừng và nhẹ bẫng như vừa trút được một cái balo đá tảng nặng cả tạ xuống khỏi lưng.

Bước vào giảng đường, tao chọn một chỗ ngồi đàng hoàng thay vì chui rúc xuống hàng ghế cuối cùng như mọi bận. Tao không úp mặt xuống bàn ngủ gục bù cho những đêm cày cuốc sửa máy, cũng không thèm lôi điện thoại ra lướt web vô định. Ngay ngắn trên mặt bàn trước mặt tao lúc này là một cuốn giáo trình dày cộp của môn chuyên ngành.

Lật từng trang sách còn sặc mùi giấy mới, tư duy trong đầu tao dường như đã được “nâng cấp” lên một hệ điều hành hoàn toàn khác. Tao tự nhếch mép cười chính mình của mấy tháng trước. Ngày xưa, tao cắm đầu cắm cổ vào học, cố nhét vài ba chữ tiếng Anh hay mấy cái thuật ngữ kinh tế vào đầu là vì cái gì? Là vì sự tự ti tột độ. Là vì tao khao khát muốn “chạy theo” cho bằng được cái đẳng cấp của Vy, của thằng Bảo hay của thằng Long. Tao dùng kiến thức như một thứ trang sức rẻ tiền đắp lên người để đi loè thiên hạ, để che giấu đi sự bần hàn, và để tuyệt vọng giữ chân một người con gái.

Nhưng bây giờ thì khác. Hoàn toàn khác.

Tao đọc từng dòng chữ với một tâm thế bừng sáng: Tao học cho chính bản thân tao. Tri thức không phải là thứ để đem đi khè nhau trên bàn nhậu, mà nó là bộ giáp bằng thép được rèn giũa để bảo vệ bản thân giữa cái xã hội khắc nghiệt này. Đầu óc tao, khi không còn bị sự ghen tuông và thù hằn che mờ, tự nhiên trở nên nhẹ nhõm, nhạy bén và tiếp thu nhanh đến lạ thường. Mấy cái khái niệm lằng nhằng tự dưng trôi tuột vào não một cách trơn tru.

Tan ca học sáng, tao không la cà, phi thẳng xe về đại bản doanh Alo Phụ Kiện.

Đến nơi, tao bật quạt vù vù rồi chễm chệ ngồi vào vị trí sau quầy lễ tân. Cuối tháng rồi, đến lúc phải tổng kết doanh thu. Tao mở laptop, bật cái file Excel quản lý sổ sách của cửa hàng lên.

Và đây, sự thật phũ phàng của một kẻ độc thân bắt đầu đập thẳng vào mặt tao. Trước đây, cái mảng tính toán chi li, nhập xuất tồn kho, gõ mấy cái hàm Excel lằng nhằng này toàn là do một tay Vy xử lý gọn gàng, mượt mà chỉ trong vài phút nhấp chuột. Còn tao chỉ việc vứt cục tiền ra đếm.

Giờ tự lực cánh sinh, nhìn vào cái bảng tính chi chít những ô vuông con con, tao toát mẹ nó mồ hôi hột. Tao mổ cò gõ gõ mấy cái hàm tính tổng, tính doanh thu.

Enter.

Màn hình nhảy lên một loạt ký tự như chửi vào mặt tao: `#N/A`, `#VALUE!`, `#NAME?`.

Má nó, Excel bịp bợm tao à? Tao gãi đầu gãi tai sột soạt, xóa đi gõ lại ba bốn lần vẫn báo lỗi.

Nhưng cái khác biệt lớn nhất là, đối diện với sự bế tắc nho nhỏ này, tao không hề bực dọc, cáu bẳn, hay để cho cái tâm lý nhớ nhung ủy mị kiểu _”giá như có Vy ở đây”_ xâm chiếm. Tao bật một tab trình duyệt mới, gõ Google: _”Cách dùng hàm Vlookup không bị lỗi”_, _”Khắc phục lỗi #VALUE trong Excel”_. Tao vừa cắn đuôi bút bi, vừa lẩm bẩm đọc hướng dẫn trên mạng, tay gõ lại từng dấu phẩy, dấu chấm than.

Tao nhận ra một chân lý rất đời thường: Sự tự lập thực sự không nằm ở những mớ lý thuyết đao to búa lớn, mà nó bắt đầu ngay từ việc tự mình sửa được cái hàm Excel bị lỗi. Muốn làm chủ cuộc đời mình thì trước tiên phải làm chủ được cái file sổ sách của mình đã.

Đang vò đầu bứt tai, căng mắt nhìn màn hình, thì từ ngoài đường vọng lại một tiếng nẹt bô xe máy phành phạch quen thuộc đến nhức nách.

_Kít!_ Một cú phanh xếch cháy lốp ngay trước cửa ki-ốt. Thằng Khánh nghênh ngang bước vào. Hôm nay nó ăn mặc như dân chơi miệt vườn, trên tay xách lủng lẳng hai cốc trà đá nilon to đùng đoàng, nhiều đá ít nước, kèm theo hai suất cơm bụi bọc trong hộp xốp vẫn còn tỏa nhiệt ấm nóng.

“Gớm!” – Thằng Khánh ném phịch túi đồ ăn xuống bàn làm cái bàn kính rung bần bật. Nó thò cổ ngó vào màn hình máy tính của tao, nhếch mép trêu chọc. – “Hôm nay mặt trời mọc đằng Tây à? Sếp An lại đích thân tự tay gõ Excel cơ đấy? Kế toán trưởng phu nhân của mày đâu mà lại để sếp thân chinh vất vả thế này?”

Nghe câu hỏi đụng chạm đến “vết thương”, mặt tao không đổi sắc lấy nửa ly.

Tao thong thả với tay lấy hộp cơm xốp, mở nắp ra. Mùi sườn xào chua ngọt với đậu lướt ván thơm nức mũi. Tao bẻ đôi chiếc đũa tre dùng một lần, chà xát vào nhau cho đỡ dằm, rồi xúc một thìa cơm to đùng nhét vào miệng.

Nhai trệu trạo vài cái, tao cắm ống hút vào cốc trà đá, húp một ngụm cái rột mát lạnh cả cuống họng.

Tao ngước lên nhìn bản mặt đang nhăn nhở của thằng Khánh, đáp gọn lỏn, tỉnh bơ như ruồi:

“Chia tay rồi. Giải tán rồi.”

_Phụt… khụ khụ khụ!!!_

Thằng Khánh vừa mới ngậm được ngụm trà đá vào mồm, nghe tao tuyên bố xanh rờn như thế thì sặc luôn. Nó phun mẹ một ngụm nước hình tia sương mù ra sàn nhà, ho sụ sụ đến đỏ cả mặt, nước mắt nước mũi trào ra.

“Mày… mày nói cái đéo gì cơ?” – Nó vuốt ngực, kéo tuột cái ghế nhựa ngồi sát sạt vào tao. Hai mắt nó sáng rực lên như đèn pha ô tô đi trong đêm, cái radar hóng biến được kích hoạt công suất tối đa. – “Kể! Kể mau! Chi tiết, không thiếu một dấu chấm phẩy! Đang yên đang lành sao lại toang?”

Thế là, giữa cái không khí trưa hè đầy nắng vắng khách, tao vừa xúc cơm ăn, vừa gõ lại cái hàm Excel, thong thả tường thuật lại toàn bộ series drama từ đêm mưa ở phòng Vy cho đến cái trận chiến chốt hạ ở quán cơm trên phố Trần Đại Nghĩa.

Màn kể chuyện của tao bỗng biến thành một “Chuyên mục Reaction” không thể nào tấu hài hơn của thằng Khánh. Tao cứ nhả thoại đến đoạn nào gay cấn, là y như rằng nó lại có những pha “nhảy số” cười ra nước mắt, biểu cảm bùng nổ như diễn viên hài.

Khi tao kể đến đoạn: _”Hôm đấy tao chờ nó đi tắm, tao lén mở khóa điện thoại nó ra, vuốt tin nhắn xem nó có chat với thằng kia hay không…”_

_Bốp!_

Khánh vung tay đập mạnh xuống mặt bàn một cái rầm. Mặt nó nhăn nhó, chỉ tay thẳng vào trán tao:

“Vê lờ! Ngu! Ngu vãi cả pìu bạn tôi ơi!!! Mày là trẻ trâu à? Nguyên tắc vàng ngọc trong làng yêu đương là đéo bao giờ được sờ vào điện thoại phụ nữ! Mày tự mua dây buộc mình, tự chuốc lấy phiền toái cmnr! Bắt quả tang thì đau tim, mà đéo có gì thì lại mang tiếng hèn. Mày mất điểm quả đấy quá nặng!”

Tao nhún vai, gắp miếng sườn: “Ừ thì tao ngu. Đoạn sau còn ngu hơn. Để hâm nóng tình cảm, tao book 2 vé VIP…”

Mắt thằng Khánh sáng rực, chờ đợi: “Vé gì? Phim Hàn Quốc à? Phim ma để nó ôm mày à?”

“… tao book vé đi xem _50 Sắc Thái_ để mong nó mềm lòng.” – Tao tỉnh bơ đáp.

Khánh há hốc mồm. Cái mồm nó há to đến mức có thể nhét vừa một quả trứng vịt. Hai mắt nó trợn ngược lên nhìn trần nhà, cứ như tao vừa nói tiếng ngoài hành tinh.

“Vê lờ bố cháu!!!” – Nó gào lên, hai tay ôm lấy đầu như sắp phát điên. – “Mày bị điên nặng rồi An ạ! Người ta đang dỗi, đang chán mày, mày rủ đi xem phim bạo dâm?! Khổ nhục kế của Khổng Minh sống lại cũng phải gọi mày bằng cụ tổ! Đỉnh cao của sự ngu dốt! Thế lúc xem nó có cho mày nắm tay không?”

“Nó rụt tay lại như tao bị hủi ấy.”

Khánh cười sặc sụa, vỗ đùi bôm bốp: “Tao là con Vy tao cũng tát cho mày vêu mồm chứ ở đấy mà rụt tay!”

Nhưng rồi, khi mạch truyện đi đến cái đoạn đỉnh điểm. Tao kể lại cái hôm đụng độ ở quán cơm, lúc thằng Bảo lôi cái mác “chưa kết hôn” và “pháp luật” ra để kháy đểu tao. Và việc tao đã nắm chặt tay lại, muốn đấm nát mặt nó, nhưng cuối cùng tao hạ tay xuống, buông vài câu chốt hạ bằng sự khinh bỉ rồi quay lưng bước thẳng ra khỏi quán.

Thằng Khánh đang nhai cơm, bỗng nhiên dừng lại. Nó nuốt ực một cái, ném đôi đũa xuống hộp xốp, đứng phắt dậy. Nó giơ hai tay lên, vỗ bôm bốp một cách cực kỳ trang trọng.

“Đù! Đỉnh vãi lìn!” – Mặt nó rạng rỡ hẳn lên. Nó nhìn tao bằng một ánh mắt cực kỳ nể phục. – “Ôi bạn tôi lớn thật rồi! Trưởng thành thật rồi! Pha quay xe khét lẹt! Thề với mày, mày mà đấm quả đấy là mày hết cứu. Mày vào đồn ngồi nộp phạt, còn nó lên viện nằm viện rung đùi cười khẩy vì đã chọc điên được mày. Quả đấy mày nhịn được, mày chửi lại một câu, bỏ đi ngẩng cao đầu thì cái thằng cay dái nhất, nhục nhã nhất chính là thằng kính cận kia!!”

Tao bật cười, cảm thấy cục nghẹn cuối cùng trong lòng cũng tan biến theo điệu cười hô hố của thằng bạn.

Không khí trong ki-ốt ồn ào một lúc rồi từ từ lắng đọng lại.

Khánh ăn xong, lau miệng, rút một điếu thuốc châm lửa. Nó rít một hơi sâu, nhả khói trắng bay lượn lờ lên trần nhà. Vẻ mặt của thằng dân chơi miệt vườn bỗng dưng trở nên nghiêm túc và từng trải một cách lạ thường. Nó kéo ghế, ngồi lại gần tao, vỗ vỗ vào vai tao mấy cái.

“Tao nói thật nhé An…” – Giọng Khánh trầm xuống, sặc mùi triết lý của những thằng anh em vỉa hè, thô nhưng nó xóc thẳng vào tim đen. – “Tình yêu trên đời này… nó đéo khác gì đi buôn đâu mày ạ. Kèo nào mà thấy lỗ quá, gồng đéo nổi nữa thì phải biết đường mà cắt lỗ. Chứ mày cứ tiếc rẻ, cứ gồng mình lên mà gánh còng lưng cái sự mệt mỏi ấy, thì có ngày phá sản cả cuộc đời.”

Nó gõ gõ tàn thuốc vào cái gạt tàn thủy tinh, nhìn thẳng vào mắt tao:

“Mày mất một cô gái, một người mày từng rất yêu, buồn thì có buồn thật. Nhưng mày bình tâm mà nhìn lại xem… nhờ cái vụ vỡ nợ tình cảm khốn nạn này, mà mày mới tỉnh ngộ ra. Mày đập đi, xây lại được cái bản ngã, cái lòng tự trọng của mày. Như tao đây này, ngày xưa cũng vấp ngã một lần tơi bời hoa lá, giờ tao khác bọt ngay. Mày nhớ kỹ câu này của tao: Đầu tư vào người khác thì lúc đéo nào cũng có rủi ro, nhưng đầu tư vào cái đầu và cái bản lĩnh của chính bản thân mình… thì là cái kèo đéo bao giờ lỗ!”

Nghe xong tràng giang đại hải của thằng bạn thân, tao ngớ người ra một giây, rồi bật cười sảng khoái. Một tiếng cười giòn tan, sảng khoái nhất trong suốt bao nhiêu tháng qua. Tao vung tay đấm nhẹ một cú vào ngực thằng Khánh:

“Thôi thôi bố cháu, triết lý vãi cả đái. Hôm nay nhập hồn làm Bụt à?”

Khánh cười hì hì, xoa xoa ngực. Nó cầm cái cốc nhựa đựng trà đá lên: “Nào, cụng ly vì bị gái đá!”

“Cạch!”

Hai chiếc cốc nhựa va vào nhau kêu một tiếng lanh lảnh. Nước trà đá sánh ra ngoài mát lạnh.

Ánh nắng chói chang tràn ngập vào khắp không gian ki-ốt, làm ánh lên những bo mạch, những chiếc ốp lưng đang treo lủng lẳng. Tao quay lại màn hình máy tính. Bàn tay gõ phím lách cách. Tao xóa mẹ cái hàm Excel bị lỗi báo `#VALUE!`, tự tin gõ lại cú pháp từ đầu một cách trơn tru.

Trang sách cũ kỹ, ẩm mốc và u uất đã chính thức được đóng lại. Một chương mới rực rỡ, vui tươi và đầy hoài bão của những thằng đàn ông đã thực sự được mở ra. Lên đường thôi!